Người làm báo Tiền Giang

Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh

Chuyển dịch lao động nông nghiệp theo tiêu chí xây dựng nông thôn mới: Bài toán không đơn giản

Đăng lúc: Thứ tư - 09/11/2011 09:53
Cơ cấu lao động được xem là một trong những tiêu chí khó thực hiện nhất trong xây dựng nông thôn mới. Theo điều tra, khảo sát, đánh giá thực trạng nông thôn trên địa bàn tỉnh so với tiêu chí nông thôn mới, hiện nay, tỷ lệ lao động làm việc trong nông nghiệp (nông, lâm, ngư nghiệp) chiếm gần 70% và chỉ có 2/145 xã đạt tiêu chí này. Từ thực tế, những người có trách nhiệm trực tiếp đã lý giải vấn đề khá thuyết phục trước bài toán chuyển dịch lao động trong nông nghiệp. 
Lao động ở cơ sở se nhang xã Hậu Mỹ Bắc B (Cái Bè)  -  Ảnh: Ngô Văn
Xã Phú Kiết (Chợ Gạo) là một trong những xã được chọn thí điểm xây dựng nông thôn mới. Dù hiện nay, việc xây dựng nông thôn mới chỉ mới bắt đầu nhưng theo nhận định của Ban Chỉ đạo Chương trình mục tiêu Quốc gia xây dựng nông thôn mới (BCĐ) xã, cơ cấu lao động là một trong những tiêu chí rất khó thực hiện. Theo khảo sát sơ bộ, xã Phú Kiết hiện có trên 6.000 lao động, trong đó lao động nông nghiệp chiếm trên 60%. Thực hiện chuyển dịch lao động theo tiêu chí nông thôn mới, xã phải giảm tỷ lệ lao động nông nghiệp xuống dưới 35%. Đây là công việc không đơn giản đối với xã thuần nông như Phú Kiết. “Ngay cả việc chuyển dịch cơ cấu sản xuất trong ngành nông nghiệp còn không đơn giản (do chưa có mô hình mang hiệu quả bền vững, chủ yếu sản xuất theo phong trào) nói gì đến việc chuyển dịch lao động nông nghiệp sang phi nông nghiệp sẽ càng khó khăn hơn nhiều do tay nghề của phần lớn lực lượng lao động này thấp, khó vào các công ty, xí nghiệp. Trong khi đó, địa phương không có những cơ sở sản xuất lớn thu hút nhiều lao động”- ông Phan Văn Chọn, Trưởng BCĐ xã bày tỏ. 
 
Bà Nguyễn Kim Liên, Trưởng Phòng NN&PTNT (Thường trực BCĐ) huyện Cái Bè, cho biết lao động nông nghiệp trên địa bàn huyện chiếm trên 60%. Việc chuyển dịch cơ cấu lao động nông thôn sẽ rất khó khăn và thiếu bền vững do những người có nhu cầu làm việc ở công ty, xí nghiệp thì đã đi làm rồi, số ở lại có thể là ngại đi làm xa hay vì lý do gia đình… Mặt khác, trình độ tay nghề của phần lớn lao động nông nghiệp thấp, chưa qua đào tạo. Dù rằng thời gian qua, Nhà nước có chương trình đào tạo nghề cho lao động nông thôn nhưng hầu hết số này khi vào làm việc cho công ty, xí nghiệp đều phải đào tạo lại. Đó là chưa nói lực lượng lao động rời quê vào làm việc ở các công ty, xí nghiệp không hẳn đã ổn định. Đơn cử, trước đây có thời điểm suy thoái kinh tế toàn cầu xảy ra, doanh nghiệp khó khăn, nhiều lao động đã trở về quê chờ đến khi tình hình cải thiện, họ mới đi làm trở lại. Bên cạnh đó, cũng cần tính đến khả năng sau thời gian đi làm xa một ngày nào đó sẽ trở về quê và sẽ gia nhập trở lại lực lượng lao động nông nghiệp. Còn Cai Lậy, Thường trực BCĐ huyện này cũng đã nhận định, chuyển dịch cơ cấu lao động nông nghiệp là một trong những tiêu chí khó thực hiện nhất trong Bộ tiêu chí xây dựng nông thôn mới do phụ thuộc chủ yếu vào người dân. 
Thu hoạch trái cây
Trong khi nhiều địa phương lo âu thực hiện tiêu chí cơ cấu lao động thì ông Huỳnh Hữu Hòa, Phó trưởng Phòng NN&PTNT huyện Châu Thành, lại băn khoăn vấn đề khác. Ông Hòa cho rằng, Châu Thành có Khu công nghiệp Tân Hương, cụm công nghiệp Song Thuận, gần Khu công nghiệp Long Giang, cụm công nghiệp Trung An… nên thuận lợi trong việc chuyển dịch cơ cấu lao động nông nghiệp đạt tiêu chí nông thôn mới. Vấn đề ông băn khăn là khi tỷ lệ lao động nông nghiệp giảm xuống dưới 35% sẽ gây khó khăn trong sản xuất của ngành. Bởi theo ông Hòa, chương trình cơ giới hóa trong nông nghiệp hiện nay chủ yếu áp dụng cho sản xuất lúa, những lĩnh vực khác việc triển khai chương trình còn gặp nhiều trở ngại.
 
Vấn đề lo lắng của ông Hòa không phải không có cơ sở khi thời gian qua, lao động nông nghiệp luôn ở tình trạng vừa thiếu vừa thừa. Thực tế, hầu hết các các khu vực nông thôn, tỷ lệ lao động nông nghiệp chiếm tỷ lệ cao, trên 50%, một bộ phận không nhỏ lao động nông thôn không có việc làm hay việc làm không ổn định nhưng tình trạng khan hiếm lao động vẫn xảy ra gay gắt, nhất là vào vụ mùa trên cây trồng, làm tỷ lệ thất thoát trong thu hoạch cao, giảm chất lượng nông sản.
 
Để thực hiện tiêu chí này, các xã được chọn thí điểm xây dựng nông thôn mới đề ra giải pháp là tăng cường công tác đào tạo nghề nông thôn, nâng cao chất lượng lao động khu vực này, giải quyết việc làm cho lao động đã qua đào tạo; khuyến khích, tạo điều kiện phát triển kinh doanh, dịch vụ, công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp để giải quyết lao động tại chỗ, thu hút lao động có trình độ về địa phương, thực hiện tốt các chính sách hỗ trợ…                          
Thu hoạch lúa -  Ảnh : Ngô Tông
Trong thực tế, dù có giải pháp đúng nhưng thực hiện vẫn còn nhiều bất cập. Có thể thấy, những năm  qua, chương trình đào tạo nghề cho lao động nông thôn là “chìa khóa” để nâng cao thu nhập nông dân, góp phần chuyển đổi cơ cấu lao động khu vực này. Song thực tế chương trình này cũng đã bộc lộ nhiều khó khăn, hạn chế. Điều này thể hiện qua tỷ lệ lao động qua đào tạo hầu hết các xã đều đạt thấp. Trong khi đó, các giải pháp còn lại, tính khả thi và hiệu quả vẫn còn là câu hỏi khi hoạt động sản xuất công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp trên địa bàn vẫn trong tình trạng manh mún, nhỏ lẻ, đầu ra bấp bênh liệu có đủ khả năng thay đổi cơ cấu lao động tại chỗ trong vài năm tới (nhất là đối với xã điểm đang phấn đấu đạt xã nông thôn mới vào năm 2015)? Và trong điều kiện như thế, việc thu hút lao động có trình độ về địa phương càng trở nên xa vời.
 
Để chuyển dịch cơ cấu lao động nông thôn đạt tiêu chí nông thôn mới bền vững trong điều kiện nguồn lực có nhiều yếu kém, các nhà chuyên môn cho rằng, cần thực hiện đồng bộ các giải pháp với quyết tâm cao cộng, với sự hưởng ứng tham gia tích cực của tất cả các bên liên quan. Có như thế, đến năm 2015, toàn tỉnh mới có thể đạt mục tiêu 20% xã đạt tiêu chí này và 50% xã đạt vào năm 2020.

 
 
Ngô Văn 
Đánh giá bài viết
Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết

Ý kiến bạn đọc

Mã an toàn:   Mã chống spamThay mới     

 

Thăm dò

Ý kiến của bạn về giao diện trang này?

Rất đẹp

Đẹp

Bình thường

Xấu

Rất xấu


THÔNG TIN CẦN BIẾT

Thống kê

  • Đang truy cập: 59
  • Khách viếng thăm: 57
  • Máy chủ tìm kiếm: 2
  • Hôm nay: 3382
  • Tháng hiện tại: 430010
  • Tổng lượt truy cập: 21681823